Πρόκειται για το συχνότερο σεξουαλικά μεταδιδόμενο νόσημα. Τα οξυτενή ή δερματικά κονδυλώματα υπάρχουν από τα αρχαία χρόνια, και πιο συγκεκριμένα από την εποχή του Ιπποκράτη. Τότε βέβαια εντοπίζονταν περισσότερο στους ομοφυλόφιλους άντρες, ενώ πλέον είναι πρόβλημα που αφορά εξίσου ομοφυλόφιλους και ετεροφυλόφιλους, άντρες και γυναίκες. Ακόμα και η ερωτική επαφή ανάμεσα σε δύο γυναίκες είναι απειλητική, αφού η τριβή μεταξύ των γυναικείων γεννητικών οργάνων αρκεί για να μεταδοθεί ο ιός, όπως ισχύει και στην περίπτωση τριβής με μολυσμένα δάχτυλα, μολυσμένα ερωτικά βοηθήματα (sex toys) ή με άλλα μολυσμένα αντικείμενα (όπως πετσέτες, σεντόνια, κ.α.).

Έχει υπολογιστεί ότι τουλάχιστον το 75% του πληθυσμού της αναπαραγωγικής ηλικίας μολύνεται από τον ένοχο ιό HPV (Human Papilloma Virus) σε κάποια στιγμή της ζωής του και το 50% αυτών είναι άτομα ηλικίας 15 έως 25 ετών. Τα ποσοστά αυτά εξηγούν γιατί τα κονδυλώματα είναι το συχνότερο σεξουαλικά μεταδιδόμενο νόσημα.

Η παρουσία τους οφείλεται σε μόλυνση από στελέχη του λεγόμενου «ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων». Διαφορετικά στελέχη του ίδιου ιού προξενούν τις κοινές μυρμηκίες, αλλά και δυσπλαστικές αλλοιώσεις στον τράχηλο της μήτρας, που μπορεί να εξελιχθούν σε κακοήθειες. Μέχρι σήμερα, έχουν ταυτοποιηθεί πάνω από 80 στελέχη του ιού, τα 40 από τα οποία προσβάλλουν τη γεννητική, την περιγεννητική αλλά και τη στοματική περιοχή των σεξουαλικά ενεργών ατόμων. Τα δερματικά κονδυλώματα οφείλονται σε στελέχη του ιού HPV χαμηλού κινδύνου, δηλαδή σε στελέχη που δεν είναι καρκινογόνα. Ωστόσο, μπορεί να συνυπάρχουν σε αυτά, στελέχη HPV υψηλού κινδύνου (όπως τα 16, 18, 31, 33 και 45), που ενδέχεται να προκαλέσουν καρκίνο (π.χ. του τραχήλου της μήτρας, του πρωκτού). Η διάγνωση λοιπόν δεν θα πρέπει να αργοπορεί.

Συμπτώματα, μορφές και εντοπισμός

Συχνά, τα κονδυλώματα δεν συνοδεύονται από κάποια συμπτώματα. Σπάνια, ο ασθενής μπορεί να παραπονεθεί για αίσθημα πόνου, κνησμού ή καύσου, ενώ ακόμα σπανιότερα μπορεί κάποια από αυτά να αιμορραγήσουν και αυτό κατ’ επέκταση να οδηγήσει σε πιο γρήγορη εξάπλωση στις γύρω περιοχές.

Η μορφή των βλαβών ποικίλλει, καθώς συναντούμε έξι μορφολογικούς τύπους:

  1. Μορφή μικρού κουνουπιδιού, ανοιχτού ή σκούρου χρώματος
  2. Μορφή μικρού και λείου λόφου, στο χρώμα της επιδερμίδας
  3. Μορφή με υπερκερατωσική επιφάνεια, ανάγλυφη και τραχιά
  4. Μορφή επίπεδη, σαν σκουρόχρωμη κηλίδα
  5. Μορφή νηματοειδής δίκην θυσάνου, συνήθως ανοιχτόχρωμη
  6. Μορφή με μίσχο, δίκην θηλώματος, συνήθως σκουρόχρωμη

Στους άντρες προσβάλλουν την ουρήθρα, το πέος, το όσχεο, το εφήβαιο, την περιπρωκτική περιοχή, τους βουβώνες και το άνω μέρος των μηρών. Στις γυναίκες, εντοπίζονται στα χείλη του αιδοίου, τα τοιχώματα του κόλπου, το εφήβαιο, αλλά και την περινεϊκή, περιπρωκτική και βουβωνική περιοχή. Αρκετές φορές, δεν είναι άμεσα ορατά καθώς καλύπτονται από την τριχοφυΐα της περιοχής ή βρίσκονται ανάμεσα στις πτυχώσεις του δέρματος. Σε παραμελημένες περιπτώσεις αντιθέτως, σχηματίζουν εκτεταμένες πλάκες που φτάνουν να φράξουν την ουρήθρα ή τον κόλπο, καθιστώντας επώδυνη την ούρηση αλλά και τη σεξουαλική διείσδυση. Καθώς μεταδίδονται και με τον στοματικό έρωτα, προσβάλλουν – αν και σπανιότερα – τα χείλη του στόματος, τη γλώσσα, τη στοματική κοιλότητα, την υπερώα (ουρανίσκο) και τον φάρυγγα.

Τα δερματικά κονδυλώματα στην περιπρωκτική περιοχή χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής, καθώς είναι πιθανό να οφείλονται σε καρκινογόνα στελέχη του ιού HPV (με συνηθέστερα τα στελέχη 16 και 18). Στην περίπτωση αυτή, μπορεί να προκαλέσουν δυσπλασίες στο δέρμα και τον αυλό του πρωκτού (σε βάθος 2-3 εκατοστά από το δέρμα), και σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσουν τελικά σε καρκίνο του πρωκτού. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ιός HPV ανευρίσκεται περίπου στο 90% των καρκίνων του πρωκτού.

Οι βλάβες που προκαλούν τα δερματικά κονδυλώματα, μπορεί να είναι κλινικές (ορατές με γυμνό μάτι), υποκλινικές (διακρίνονται μόνο με μεγεθυντικό φακό) ή λανθάνουσες (δεν δίνουν κανένα ορατό σημείο και ανιχνεύονται μόνο με ταυτοποίηση PRC με τη λήψη δείγματος ιστού).

Τρόποι μετάδοσης

Τα οξυτενή κονδυλώματα, που οφείλουν τον χαρακτηρισμό τους στην οξεία, αιχμηρή απόληξη που έχουν κατά την τελική διαμόρφωσή τους, μεταδίδονται με τη σεξουαλική επαφή, είτε δια της κολπικής, είτε δια της πρωκτικής οδού. Επίσης, ο κίνδυνος ελλοχεύει και στην περίπτωση του στοματικού έρωτα και σπανιότερα στην τριβή με μολυσμένα δάχτυλα ή μολυσμένα ερωτικά βοηθήματα (sex toys) ή μολυσμένα αντικείμενα (πετσέτες, σεντόνια.
Ο ιός εισέρχεται στο δέρμα και τους βλεννογόνους μέσα από τις μικροσκοπικές αμυχές που προκαλούνται στη γεννητική και περιγεννητική περιοχή κατά τη σεξουαλική δραστηριότητα. Για τον λόγο αυτό, η χρήση προφυλακτικού δεν αρκεί, καθώς δεν καλύπτει όλες τις περιοχές στις οποίες ο ιός μπορεί να ενδημήσει και να επωαστεί.

Αξίζει να σημειωθεί ωστόσο ότι δεν μολύνονται όλοι όσοι εκτίθενται στον ιό, ούτε εκδηλώνουν βλάβες όλοι όσοι μολυνθούν, καθώς ενδέχεται να υπερτερήσει το αμυντικό σύστημα του οργανισμού. Ακόμα όμως κι αν κάποιος φτάσει να εκδηλώσει βλάβες, ο μακρύς χρόνος επώασης του ιού (μπορεί να διαρκέσει έως και οχτώ μήνες), καθώς και η πιθανή διατήρησή του σε λανθάνουσα κατάσταση ακόμα και για αρκετά χρόνια πριν το «ξύπνημά» του, καθιστά δύσκολο τον εντοπισμό του ερωτικού συντρόφου από τον οποίο προήλθε η μετάδοση, ειδικά στην περίπτωση εφήμερων σχέσεων.

Ως εκ τούτου, η συχνή εναλλαγή ερωτικών συντρόφων αποτελεί τον μεγαλύτερο παράγοντα κινδύνου για τη μετάδοση του ιού. Έχει υπολογιστεί ότι σε κάθε σεξουαλική επαφή με μολυσμένο άτομο, οι πιθανότητες μόλυνσης αγγίζουν το 70%, αν δεν λαμβάνονται προφυλάξεις. Προφανώς, πιο προστατευμένοι είναι όσοι βρίσκονται σε μία μακροχρόνια σχέση ή γνωρίζουν τον σύντροφό τους περισσότερο από οχτώ μήνες πριν ξεκινήσουν τις σεξουαλικές επαφές μαζί του.

Καθοριστικό ρόλο όμως παίζει και το αμυντικό σύστημα του οργανισμού. Σε περίπτωση μεγάλης εξασθένησης λόγω κάποιου αυτοάνοσου νοσήματος ή λόγω κάποιας ανοσοκατασταλτικής ή ανοσοτροποποιητικής αγωγής, πολλαπλασιάζονται οι πιθανότητες λοίμωξης, εμφάνισης των κονδυλωμάτων αλλά και μετέπειτα αναζωπύρωσης της λοίμωξης.

Επιπλέον επιβαρυντικοί παράγοντες είναι οι μικροτραυματισμοί που μπορεί να προκληθούν από το ξύρισμα ή την αποτρίχωση με κερί της γεννητικής περιοχής, αλλά και η συνύπαρξη άλλων σεξουαλικά μεταδιδόμενων νοσημάτων, όπως ο έρπης των γεννητικών οργάνων. Τέλος, έχουν ενοχοποιηθεί και το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ και η λήψη αντισυλληπτικών χαπιών, που φαίνεται ότι συσχετίζονται με άλλες συνήθειες, οι οποίες ωστόσο δεν μετρήθηκαν στις σχετικές μελέτες, όπως για παράδειγμα η μη χρησιμοποίηση προφυλακτικού κατά τη λήψη αντισυλληπτικών χαπιών.

Θεραπεία

Η θεραπεία των κονδυλωμάτων εξαρτάται από διαφορετικούς παράγοντες όπως οι προτιμήσεις του πάσχοντα, η διαθεσιμότητα των μέσων και τρόπων θεραπείας καθώς και η εμπειρία και η εξειδίκευση του θεράποντος Ιατρού.Οι θεραπείες εξάλειψης των κονδυλωμάτων, χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες:

Στις θεραπείες οι οποίες εφαρμόζονται στο σπίτι, απ’ την ίδια ή τον ίδιο τον πάσχοντα:

  • Θεραπείες στο σπίτι
  • Θεραπείες που εφαρμόζονται σε  ιατρείο

Θεραπείες στο σπίτι

Στην κατηγορία αυτήν, περιλαμβάνονται φαρμακευτικές ουσίες με μορφή κρέμας, αλοιφής ή λοσιόν που περιέχουν την αντιμιτωτική ουσία ποδοφυλλοτοξίνη, την ανοσοτροποποιητική ουσία ιμικουιμόδη.

Το μειονέκτημα της κατηγορίας των θεραπειών αυτών, είναι ότι τις περισσότερες φορές οι ασθενείς δεν εφαρμόζουν την ουσία σε όλη την έκταση των βλαβών και σε όλες τις βλάβες (συνήθως παραλείπουν τις μικρές, αρχόμενες βλάβες ή τις υποκλινικές βλάβες δηλαδή αυτές που δεν φαίνονται με γυμνό μάτι), με αποτέλεσμα να μην γίνεται ολοκληρωμένη η θεραπεία.

Επιπλέον οι ουσίες αυτές, εφαρμόζονται αναπόφευκτα και σε περιοχές που δεν παρουσιάζουν βλάβες, με αποτέλεσμα την δημιουργία ερεθιστικών δερματίτιδων, ξηρότητας και σχάσεων του δέρματος, που αποτελούν προδιαθετικό παράγοντα για περαιτέρω εξάπλωση των κονδυλωμάτων.

Οι θεραπείες που γίνονται από τον ίδιο τον ασθενή, αντενδείκνυνται σε περίπτωση εγκυμοσύνη η υποψία αυτής.

Θεραπείες σε  ιατρείο

Στην δεύτερη κατηγορία των θεραπειών που εφαρμόζονται σε ένα πρωκτολογικό ιατρείο, περιλαμβάνονται η κρυοθεραπεία (κρυοπηξία), η διαθερμοπηξία (ηλεκτροκαυτηρίαση), το laser και η χειρουργική αφαίρεση.

Κρυοθεραπεία
Η κρυοθεραπεία (κρυοπηξία) αποτελεί μια παλιά μέθοδο, με την οποία γίνεται καταστροφή των βλαβών μέσω ψύξης, με την χρησιμοποίηση υγρού αζώτου. Η μέθοδος αυτή δημιουργεί κατά την διάρκεια της αποθεραπείας, μεγάλες φυσαλίδες ή πομφόλυγες στην περιοχή που εφαρμόζεται και πολλές φορές εγκαταλείπει ουλές και υποχρωμίες. Πέραν αυτού όμως, επειδή η μέθοδος αυτή αφενός δεν είναι επιλεκτική, αφετέρου καταστρέφει και περιοχές υγιούς δέρματος, αυξάνει πάρα πολύ τον κίνδυνο των υποτροπών και την ανάγκη διαρκούς επανάληψης της θεραπείας.

Διαθερμοπηξία
Η διαθερμοπηξία (ηλεκτροκαυτηρίαση) είναι επίσηςh  μέθοδος εκλογής για την εξάλειψη κονδυλωμάτων στην εσωτερική επιφάνεια του πρωκτού και στο ορθό,  η οποία πραγματοποιείται από ειδικό γαστρεντερολόγο κατα τη διάρκεια της ορθοσκόπησης με τη χρήση συσκεύης διαθερμίας με argon plasma,συσκεύη η οπαία υπάρχει στο ιατρείο μας με τη συσκευή ERBE APC300

Χειρουργική αφαίρεση
Η χειρουργική αφαίρεση ενδείκνυται μόνο στις πολύ μεγάλες βλάβες, ιδιαίτερα στις περιπρωκτικές.

Laser CO2
Το Laser CO2 αποτελεί την πλέον εξελιγμένη μέθοδο επιλεκτικής αφαίρεσης των κονδυλωμάτων που επιτρέπει την άμεση και πλήρη εξάλειψη όλων των υπαρχόντων βλαβών σε μία και μόνο συνεδρία, με την χρήση τοπικής αναισθητικής κρέμας, με πολύ σύντομο χρόνο αποθεραπείας, χωρίς πόνο κατά την αποθεραπεία, χωρίς να δημιουργούνται υποχρωμίες και ουλές. Στη μέθοδο αυτή όμως απαιτείται ιδιαίτερη επιδεξιότητα και τεχνογνωσία από τον θεράποντα δερματολόγο.

Σε εξειδικευμένες περιπτώσεις συνιστούμε ταυτοποίηση υποτύπων του ιού HPV και έλεγχο της ογκογόνου δραστηριότητας του HPV.

Σε κάθε περίπτωση, ο πάσχοντας θα πρέπει να αυτοεξετάζεται συχνά έτσι ώστε να εντοπίζονται και να εξαλείφονται εγκαίρως πιθανές νέες βλάβες. Αυτές μπορεί να είναι υπολειμματικές βλάβες, καθώς και βλάβες που ήδη επωάζονταν. Καθώς ο χρόνος επώασης κυμαίνεται από 1-8 μήνες, κριτήριο ιάσεως είναι η πλήρης ανυπαρξία βλαβών επί 8 μήνες.

Είναι σημαντική ωστόσο η μηνιαία δερματολογική εξέταση, αλλά και η συχνότερη αυτοεξέταση της ασθενούς για τους επόμενους οχτώ μήνες για τυχόν ύπαρξη θυγατρικών βλαβών, που πιθανόν να είχαν «εμφυτευθεί» ήδη προ της αφαιρέσεως. Για τον λόγο αυτό, κάθε νέα βλάβη πρέπει να αφαιρείται αμέσως, πριν προλάβει να δώσει θυγατρικές βλάβες.

Κατηγορίες: Κατώτερο Πεπτικό

Μέγεθος γραμματοσειράς
Λειτουργία Αντίθεσης